بالا رفتن قیمت گوشت قرمز، گوشت سفید و دیگر محصولات پروتئین در ایران یکی از مباحث جنجال‌آفرین در طی چند ماه گذشته بوده که همچنان ادامه دارد.

قیمت گوشت ناگهان چنان بالا رفت که قشر آسیب پذیر و کم درآمد جامعه کم کم تصمیم گرفتند  با این ماده پروتئینی خداحافظی کرده و به فکر جایگزینی فراورده‌های دیگری چون سویا، تخم مرغ،  قارچ و غیره شوند. اما این راه نیز چاره کار نبود سیرصعودی قیمت تخم مرغ در دی ماه سال گذشته به دلیل آنفلوانزای فوق حاد پرندگان و اثرگذاری آن برروی میزان تولید باعث شد که قیمت  مرغ و تخم مرغ در ایران افزایش یافته وبه یک کالای نایاب تبدیل شود.

اگر چه دولت دستور رسیدگی داد و بلاخره با واردات زیاد تخم مرغ به کشور قیمت این فراورده سرشار از پروتئین شکسته شد اما قشر آسیب‌پذیر و کم درآمد جامعه همچنان برای تهیه آن در مضیقه هستند.

نظر برخی از شهروندان درباره مصرف گوشت قرمز در گفت‌وگو با ایران اینترنشنال

فقدان مصرف گوشت قرمز به دلیل افزایش بی رویه قیمت آن و روی‌آوردن مردم به سویا و پروتئین‌های گیاهی بازار این پروتئین را گرم کرده است اما با افزایش قیمت این محصول که ناشی از واردات بی‌رویه است، مصرف آن از هفته‌ای دو الی سه مرتبه به ماهانه دو یا سه بار رسیده است در نتیجه یکی از کالاهایی که زمزمه حذف آن بر سر زبان ها افتاده پروتئین سویاست.

مخاطبان «وب سایت ایران اینترنشنال »۱۴ تیرماه در مورد  شرایط بد اقتصادی و نبود قدرت خرید برای کالاهایی چون گوشت قرمز نظرات متفاوتی دارند.

به گفته برخی از مخاطبان،‌ قیمت گوشت از ۴۵ هزار تومان شروع و در نهایت به ۶۵ هزار تومان ختم می شود.

یکی از مخاطبان در پاسخ به این سوال که تا چه اندازه برای جایگزینی گوشت قرمز از سویا و پروتئین‌های گیاهی استفاده می کنند، پاسخ داد: « پیش از این که قیمت گوشت افزایش پیدا کند، قیمت سویا بسیار ارزان‌ قیمت بود و در نتیجه خرید آن برای اقشار کم درآمد جامعه مقرون به صرفه بود اما در حال حاضر قیمت محصولات غذایی که در آنها سویا استفاده می شود بسیار بالاست و باید به فکر جایگیزینی محصول دیگری بود».

«غزاله»، یکی دیگرازمخاطبان به ایران اینترنشنال گفت: «اینکه بتوانیم از لوبیای قرمز و سویا و دیگر جایگزین‌های گیاهی به جای گوشت استفاده کنیم خوب است اما نه به دلیل فقر بلکه به دلیل آگاهی.» به گفته او عمدتا به دلیل فقر به سمت جایگزین‌ها  می روند.

«سرور» یک شهروند کرجی، گوشت و مواد پروتئینی را از شمال تهیه می کند که به گفته او قیمتش به نسبت تهران و شهرهای بزرگ ارزان تر است و از سویا نیز به میزان کافی استفاده می کند.

«علیرضا »که یک کارگر شرکت خدماتی است می‌گوید: «برای من تهیه گوشت قرمز سخت است. توان آن را ندارم. درآمد من ناچیز است و همیشه حقوق را با تاخیر می‌گیرم . سعی می‌کنم از مواد غذایی ارزان قیمت استفاده کنم. لوبیا، سویا و گاهی مرغ اما نه همیشه. اما حریف بچه‌ها نمی‌شوم . آنها در خیابان انواع و اقسام غذاهای چرب و خوشمزه را می‌بینند و بدون شک دلشان می‌خواهد که من باید شرمنده آنها باشم. »

«هلن» یکی دیگر از شهروندان تهرانی به ایران اینترنشنال تاکید می‌کند که او روزانه شاهد است که در فروشگاه، افراد برای خرید گوشت بالاترین قیمت‌ها را می‌پردازند تا بهترین گوشت را دریافت کنند.

«مریم»  که دارای دو کودک و صاحب یک خانواده چهار نفری است به ایران اینترنشنال می‌گوید، که یک کیلو گوشت را برای ۴ نوبت غذایی خود در نظر می‌گیرد. به گفته او برای هروعده  غذایی ۲۵۰ گرم که اگر آن را تقسیم بر ۴ کند به هر نفر در حدود ۶۰ گرم می رسد که آن را در دو نوبت ناهار و شام می خورند.

نگرانی ها پس از انتشار لیست شرکت‌های برخوردار از مزایای دولتی

دهم تیرماه سال جاری، بانک مرکزی فهرست ۱۵۰۰ شرکت معرفی شده از سوی وزارت صنعت که ارز دولتی دریافت کردند را منتشر کرد. وجود نام برخی از شرکت‌ها در این لیست و برخورداری آن‌ها از مزایای دولتی از جمله ارز انتقادات زیادی را به‌همراه داشت.  

انتشار لیست بانک مرکزی و به چشم خوردن برخی شرکت‌هایی که محصولات کشاورزی و اقلام مورد نیاز جامعه را وارد کشور می‌کنند بار دیگر موج نگرانی را در جامعه بوجود آورده است.

تامین ۹۰درصدی دانه‌های روغنی از طریق واردات  

حسین همتیار تحلیلگر مسائل اقتصادی در گفت‌وگویی با وب سایت ایران اینترنشنال می گوید که در حدود ۹۰ درصد از نیاز جامعه به دانه‌های روغنی از طریق واردات تامین می‌شود.

او از دانه‌های روغنی بعنوان یک کالای «استراتژیک »نام برد و  در ادامه توضیح داد : «سالانه حدود ۴ تا ۴/۲ دهم میلیارد دلاراین محصول کشاورزی وارد ایران می‌شود. پیشتر این کالا به صورت روغن خام وارد می شد ولی  در حال حاضر به صورت دانه‌های روغنی نیاز جامعه تامین می شود.»

او در خصوص این که تا چه اندازه می‌توان این کالا را در داخل کشور کشت داد و بخشی از نیاز جامعه را تامین کرد به مشکلات آب در ایران اشاره می‌کند و می‌گوید: «در یک دوره کوتاه این امر میسر نخواهد شد چرا که ما مشکلاتی در زمینه آب داریم که بسیار جدی است . در اولویت‌بندی‌های صورت گرفته نیز در حال حاضرکشت گندم، جو و علوفه دامی است که حرف اول را می‌زند تا دانه‌های روغنی» .  

همتیار در پاسخ به این سوال که با توجه به اینکه در حال حاضر برای این محصولات ارز دولتی در نظر گرفته نشده است چه باید کرد پاسخ داد: «این کالاها در گروه کالاهای استراتژیک و ضروری است در نتیجه همیشه به این گروه ارز دولتی اختصاص داده می‌شود حال اگر بنا به دلایلی این ارز شامل این گروه نشد باید درگیر متغیرهای اقتصادی شویم . بعنوان مثال باید وارد فاز نفت در برابر غذا شویم و یا موارد دیگر.

او در ادامه تصریح می‌کند: «در سیستم بیماری که خودرو به جای دارو وارد کشور می‌شود هیچ بعید نیست که دانه‌های روغنی وارد کشور نشود، اما این دانه‌های سویا وکنجاله سویا در گروه اصلی محصولات کشاورزی است و اگر در حال حاضر به آن ارز دولتی تخصیص داده نشده ممکن است دولت به فکر جایگزینی آن باشد که یک بحث پیچیده است.»

همتیار خاطر نشان می‌کند:« کنجاله سویا بیشتر برای فراوری روغن است و می‌تواند جایگزین پیدا کند مانند «دانه‌های آفتاب گردان یا کُلزا» در نتیجه به این معنا نیست که لزوما مواد اولیه کارخانه روغن‌کشی کم شده در نتیجه نمی‌توان از آن بعنوان یک بحران نام برد».

به گفته این تحلیلگر اقتصادی باید به صورت دقیق بررسی کرد که اگر ورود دانه‌های روغنی در کشور کم شده یا به آن‌ها ارز دولتی اختصاص داده نشده است، به جای آن چه چیزی جایگزین  این کاهش شده است که بدون شک پاسخ به این سوال نیازمند یک تحقیق دقیق و جامع است.